De letter x hangt in de lucht

Er lopen momenteel twee dure reclamecampagnes die – onafhankelijk van elkaar – de obscure letter x centraal stellen. De twee-na-laatste letter van het alfabet hangt blijkbaar in de lucht.
Wat heeft de x wat de andere 25 letters niet hebben?

• De x is in onze taal een bijzonder weinig gebruikte letter. Van de 4138 pagina’s die mijn Van Dale Groot Woordenboek der Nederlandse Taal (13e druk) nodig heeft om alle woorden te bespreken, zijn er slechts 2 (twee) bladzijden gewijd aan woorden die met een x beginnen. Niet-alledaagse woorden in hoofdzaak. Of gebruikt u vaak woorden als xylolatrie (aanbidding van houten beelden), xeroftalmie (uitdroging van de conjunctiva na een lokale aandoening) of xeran (spirituele beleving waarbij veelal uittreding plaatsvindt)?
  Doordat de x zo weinig voorkomt is het een bijzondere en aantrekkelijke letter om de aandacht mee te trekken.
• De x is de meest mysterieuze letter van ons alfabet. Mr X is een figuur die vaak wordt genoemd, maar niemand heeft hem ooit gezien. Alleen zijn schaduw wordt gezien, zijn adem gevoeld.
• De x is ook een sexy letter. Tegen de klippen op, want volgens de officiële bronnen bestaat sex helemaal niet. Dat woord hoort al lange tijd te worden gespeld met de minder spannende lettercombinatie ks. Dat de echte liefhebber zich daar niets van aantrekt kan worden afgeleid van het gebruik op internet. Een zoekopdracht in Google met de officiële spelling levert binnen Nederland zo’n 6 miljoen resultaten op, terwijl de officieuze spelling ruim 41 miljoen hits levert! Dat bevestigt het geheimzinnige, schemerige aspect van de x. En roept associaties op met de x als vermenigvuldigingsletter.

Maar terug naar de reclamecampagnes. Die maken dankbaar gebruik van de bovenstaande succesfactoren van de x. Maar wat hebben de tv-spotjes over de x te melden?  

Eiffel, een bedrijf dat zich volgens de website bezighoudt met consultancy en detachering, grijpt terug naar de wiskunde. Daar is de x een ‘onbekende grootheid’. Iets wat gevonden moet worden. “Soms moet je zoeken naar de x”, zegt de voice-over.            
Hier is het filmpje:

 

Het tweede spotje is van internetaanbieder xs4all. Dit bedrijf heeft de X opgenomen in zijn eigen naam en kent dus de kracht ervan. Oorspronkelijk is de x in de bedrijfsnaam samen met de s een hippe afkorting voor access, wat toegang betekent. Maar in deze nieuwe reclames staat de x “in elk geval voor meer”. Dat kan van alles zijn:

 
Veel meer gebruiksmogelijkheden van de bijzonder veelzijdige letter x vindt u in het in november te verschijnen Eenletterwoordenboek. Over onder veel meer de x/X als handtekening, als maalteken, als pseudoniem en als Romeins cijfer.